Stagflasyon

Merhabalar bu yazım “Stagflasyon nedir, nasıl ortaya çıkmıştır, ne zaman stagflasyondan bahsedilmiştir?” gibi konular içermektedir.

Philips eğrisi yazımda çok az olarak değinmiştim bu konuya şimdi konuyu genel olarak ele alıyorum.

Stagflasyon Nedir?

Stagflasyon; işsizliğin ve enflasyonun aynı anda arttığı bir dönemdir. Bu durum Phillips Eğrisine terstir.

Ne zaman ve nasıl ortaya çıkmıştır?

İlk kez İngiliz Parlamenter Iain Macleod tarafından 1965 yılında dile getirilmiştir. Stagflasyon kelimesinin doğuşu ingilizcedeki durgunluk anlamında olan “Stagnation” ile enflasyon anlamına gelen “Inflation” kavramlarının birleşmesi ile “Stagflation” olmuştur. Bu kavram isminden de anlaşılacağı gibi  1965 yılında İngiliz ekonomisinde ortaya çıkan enflasyon ve yaygın işsizlikten kaynaklı durgunluğu ifade etmektedir.

Stagflasyon kavramı 1970’li yıllarda petrol bunalımıyla birlikte önem kazanmıştır önemini hala korumaktadır. 1974’te çıkan ilk petrol krizinden önce, ekonomistler enflasyon ve durgunluk kıyaslamasını konuyu incelemişlerdir. Bu dönemde bir yandan petrol fiyatlarının artması ile diğer yandan fiyat artışından kaynaklı ekonomideki ciddi durgunluklar oluşmuştur. Tabi ki bazı sanayileşmiş ülkelerde durgunluğa rağmen çoğu üründe fiyat artışı devam etmiştir. Yani stagflasyonda durgunluk içinde yaşanan enflasyona stagflasyon deriz.

Stagflasyonn önemli sebeplerinden birisi; Arz Şokudur.

Petrol üzerinden devam edersek;

Petroldeki arz şoku üretilen ürünlerdeki maliyeti arttırdı, maliyetler arttığında fiyatlar yükselmek zorunda kaldı. Fiyatların yükselmesi ile alım gücünde bir azalma gerçekleşti ve talepler azaldı. Aynı zamanda fiyatların yükselmesi ile yaşam maliyetleri de arttı. Bu durumda iş verenler yüksek yaşam maliyeti ve taleplerdeki azlık yüzünden işten çıkarmalara başladı. İşten çıkarmalar arttıkça işsizlik arttı. Döngüsel olarak arz şoku hem enflasyonu hem de işsizliği arttırmış oldu. Bu durum stagflasyondur.

Peki ya Stagflasyonu nasıl engelleriz, onunla nasıl mücadele edebiliriz?

Stagflasyonun temelinde enflasyon ve işsizlik olmasından dolayı ikisini de aynı anda çözülmeye çalışılmalıdır. Birini sabit tutup diğerini çözüme kavuşturmaya çalışmak stagflasyonu çözmeyecektir. Stagflasyonla mücadele ederken kullanacağımız yöntemler mikro tabanlı değişik yaklaşımlar içermelidir. Bu yaklaşımlara örnek olarak; gelirler politikası, indeksleme, üretim teşvikleri ve toplam arz. vergi temelli gelirler politikası, sektörel ve bölgesel politikalar sayılabilir.

Kısaca özetlemek istedim, okudunuz için teşekkür ederim.