Herkese Merhaba ,

Toyota Production System hakkında 3 bölüm yazımı geride bıraktım. Bugünkü konumuz Standart İş üzerine olacak. Umarım keyif alıyorsunuzdur. Keyifli okumalar.

1.Standart İş Nedir ?

Standart iş, mevcut durumlar içerisinde insan, malzeme ve ekipmanları en tkili bir şekilde kombine edip, kalite, maliyet,iş güvenliği ve işlevselliği toplu bir şekilde artırmaktadır. Yine standart işler etkili bir kaizen aracıdır.

1.1.Standart İşin Ön Şartları

1) İş açısından(Belirlenmiş Zaman )

*İnsan hareketlerini merkez alması

*Tekrarlanan işler olması

2) Ekipman açısından(Kullanım Şartları)

*Ekipman arızalarının az olması

*Hat Çalışmasında aksaklıkların az olması

3)Kalite açısından(Kullanım Şartları)

*İşleme kalitesindeki problemlerin az olması

*Hassasiyetindeki dalgalanmaların az olması

Donanımın bozulması ve hatta sorun oluşması durumları minimum oranda olmalıdır. Donanım sık sık bozulursa, çalışmalar duracaktır.Böyle bir durumda, aynı çalışma sırasını tekrarlamak mümkün olmaz.Bu genellikle onarımlar şeklinde ortaya çıkan gereksiz hareketlere neden olacaktır.

1.2.Standart İşin Özellikleri ve 3 Unsuru

Standart iş, TPS’in temel düşüncesinin üretim yapısı olarak somutlaştırılmış halidir. Kalite artışı, maliyet indirimi, güvenlik artışı vb. sağlamak için olan standartlar oldukları için bu üç unsurdan bir tanesi bile olmazsa olmaz.

1.2.1. Takt Time : Takt time = Vardiya başı çalışma süresi ( mesai saati) / Vardiya başı üretim adeti

*Gerçekleşen takt time : Takt time, planlı üretim hesaplanmasına karşılık, kullanılması zorunlu planlanan süre dışında süre ile taktı ayarlama durumu da var. Buna da çıkarma taktı denir.

*Cycle time : Bir operatörün proseste belirlenen  işi yapıp, tur yapmaya gerekli olan zamana denir.

1.2.2. İş Sırası : İş sırası verimli bir süreçte çalışmanın gerçekleştirilmesidir.

1.2.3. Standart Proses İçi Stok : İş kurallarına göre çalışma yapılırken, tekrarlanan aynı sıra-hareketlerle işlem yapabilmek için proses içinde bulunan minimum parça adedidir. Standart proses içi stoktaki parça sayısı ve her bir parçanın konumu standartlaştırılmış ve çalışma çizelgesine kaydedilmiştir.

Şimdi Standart Süreç İçi Stokun belirlenmesi ile ilgili kurallara bakalım :

*Çalışma sırası bakımından ele alındığında, sürecin sırası ile çalışma sırası aynı yönde ilerlemekte olduğundan standart süreç içi stoka gerek yoktur. Akış ters yönde olduğunda ise süreç başına parça gerekir.

*Sürecin elle mi gerçekleştirildiği, otomatik mi olduğu bakımından ele alındığında ise, makina otomatik işlem süresi kullanıldığında bir parça gerekir, süreç elle gerçekleştirildiğinde ise hiçbir parça gerekmez.

Paletlerdeki tamamlanmış parçalar ve süreçte kullanılan ilk parça, Standart Proses İçi Stok içinde sayılmaz.Standart Proses İçi Stok, sonraki sayfada bulunan çizelgede açıklandığı gibi, sürecin yerleşimine ve akışına göre değişir.

 

2.Standart İşlerin 3 Tipi

*Tip-1 : 3 öğe kullanıp, tekrarlanan standart işleri oluşan proseste kullnılır.

*Tip-2 : Takt time hesaplanabilir ama kombinasyon çeşitleri fazla. 1 kişi dk iş miktarını yazıp, gösterilmesi zor proseste kullanılır.

*Tip-3 : Takt time hesaplanamadan olağandışı tekrarlanan iş olan proseste kullanılır.

3.Standart İşler İle İlgili Formlar

3.1. Standart İşlerin 1. Tipi : 3 unsuru kullanarak ve tekrarlayarak standart işin oluşturduğu prosestir.

3.1.1. Proses yeterliliği formu :

Proses yeterlilik tablosu tanımı ve görevi : Parçaların proseste işleme tabi tutulduğu zamanki işleme verimini ifade eder. Bu tabloda, insan işi,  ekipmanın otomatik işlem süresi yazılır, her makine ekipman işleme kapasitesini anlaşılmaktadır.

3.1.2. Standart İş Kombinasyon Formu :

Takt Time norm alarak insan ve makine hareketlerini birleştirerek sadece alanlarını belirleyip, işin nasıl yapılacağını belirlemek için araç olarak kullanılmaktadır.

Bu tablo , işlem sırası ve iş süresinin süreçlerini kolay değerlendirebilmek, iş kaizeni gereken konuları bulmak için kullanılmaktadır.

3.1.3. İş Standart Formu

Tanımı ve Rolü : İş standart yönetmeliği, işi yönetme ve operatörlerin standart işin doğru yönetilmesi için norm olup, proses yeterliliği tablosu ve standart iş kombinasyon formuna dayanılarak oluşturulmaktadır.

İş Standart Formu Oluşturulması  gerekli olan 10 adım bulunur. Bunlar; parça ismi, gerekli sayı(adet), birey numarası, bölüm-isim, no, iş içeriği, kalite, dikkat edilmesi gereken maddeler, doğru zaman, çizim kolonu’dur.

3.2.  Standart İşlerin 2. Tipi : Takt Time hesaplaması yapabilme, tekrarlanan işlemleri görünüyor ama katashikiye göre iş kombinasyonu olup, insan iş miktarını yazıp gösterilmesi zor proseslerde kullanılıyor.

3.2.1. İş Sırası Formu :

Her iş prosesinde işin açıklanması, montaj sıralaması, montaj süresi, yürüme süresi gibi maddeler açıklanan sheetlerde, üretim adet sayısı, takt time değişeceği zaman ki iş kombinasyonu ve proses kontrolü sağlayan araçtır.

3.2.2. Yamazumi (Proses Oluşturma Tablosu) :

İşlem sırası formunda gösterilen katashiki iş maddelerin ismi ve iş maddesi sürelerinin yamazumi yapıldığı tablodur ve iş maddelerinin sürekliliği, idaresi ve tüm prosesin görüldüğü kontrol aracıdır.

Bu tablo oluşturulurken dikkat edilmesi gereken unsurlar: zaman çizgisi, takt time, proses, iş yamazumisi, ağırlıklı ortalama çalışma süresinin hesaplanmasıdır.

3.2.3. İş Standart Formu :

Montaj hattında araç kalitesi, iş yönetimi, iş güvenliği gibi konuların prosesin kontrol araçlarından biri olup, oluşan birim her parçanın iş hareketi, iş süresi, kullanılan araçlar, kalite kontrol  noktalarını açıklamaktadır.

Üretim taktı değiştiği zaman, bu materyaller proses iş değişikliği ve kontrolünde temek norm oluşuyor.

İş standart formu oluşturma işlemler; işin adı kolonu, iş detayı, QC proses tablosu, ek açıklama, iş güvenliği-rahatsızlanma-kalite bilinci-geçmiş kayıtlardır.

3.2. Standart İşlerin 3. Tipi

Takt time’ın hesaplanamadığı,  tekrarlanmayan işlerin yapıldığı proseslerde kullanılır.

3.2.1. YAMAZUMİ ‘nin tanımı ve görevi :

Standart işlerin 3. Tipindeki işlerin uygulama alanı olarak, takt time içerisinde çalışmak zordur ve burada andon gibi iş talimatlarına dayanarak yapılan işlerden bahsedilmektedir. Otomatik işleme yapan makinelerin bıçak değişimi, hazırlama, işleme dışındaki periyodik bakımlar periyodik kalite kontrolleri ve parça yüklemesi buna örnek gösterilebilir.

3.2.2. Operasyon analizi:

Operasyon analizi, bir iş birimini hazırlık aşamasından işin sonuna kadar olan tüm hareketleri gözlemleyip, operatör ve ekipmanların gerçek çalışma sürelerinin oranlarını araştırarak, çalışmaya engel teşkil eden sebepleri ve ortaya çıkma durumlarını analiz eden bir yöntemdir.

3.Süre Ölçümü

Standart işlem oluşturulmasında, tek tek iş maddelerinin süre değerlerine ihtiyaç duyulacağı için, doğru ölçüm tekniği gereklidir.

3.1. Zaman hareketinin yansımasıdır:

İş süresi, işin yapılma şekline göre büyük farklılıklar göstermektedir.Dolayısıyla iş şartlarının birer birer incelenmesi gerekmektedir.

3.2. Süre Ölçümü Standartları :

İş maddesi analizi, gözlem noktaları, gözlem alıştırması şeklinde 3 kısımda incelenir.

Toyota Production System hakkında yazılarım bu bölümle son bulmuştur. Umarım faydalı olmuştur. Bir sonraki yazımda görüşmek üzere arkadaşlar.

 

Facebook Sayfamizdan Bizleri Takip Edebilirsiniz