Herkese merhaba ,

Bugün sizler için daha önce yayınlamış olduğum MRP Eğitimlerinin ikincisine devam ediyor olacağım.

MRP Sisteminin Üretim Planlama ve Kontrol Sistemindeki Yeri

MRP sistemi, üretim ve stok yöneticilerine zamanlama ve uygun bilgi sağlar. MRP tarafından yapılan stok planlama ve kontrol çalışmaları, satın alınan ve üretilen stokların sırasını planlar. MRP mantığını en ideal haliyle, doğru zamanda, doğru miktarda malzemenin teminini sağlayarak, JIT felsefesine gider diyerek tanımlayabiliriz.

ÜPK (Üretim Planlama ve Kontrol) farklı aşamalarda gerçekleştirilmesi gereken bir işlevdir ve bir işletme üpk işlevinden söz edebilmek için bu aşamalardaki faaliyetleri bir bütün olarak yerine getirmek zorundadır. Aksi halde bu faaliyetler birbirleriyle olan ilişkileri de göz önüne alındığında ortaya çıkan eksik ve yanlış planlar ve buna bağlı olarak etkinlikten uzak bir planlama ve kontrol sürecidir.

Birinci aşama 

İşletmeye genel olarak yön veren faaliyetler ve sistemleri kapsar.Bu aşama bir yerde üretim planlama ve kontrolü ile ilgili işletme amaçlarının belirlenmesidir.Talep yönetimi kısmında üretim kapasitesini etkileyebilecek tüm faaliyetler bu modülde uyumlaştırılır. Üretim planı kısmında, işletmenin belirli bir dönem itibariyle (genellikle yıllık) üretim miktarının bütünleşik olarak belirlenmesidir. Üretim planı birden fazla ürün ya da aynı ürünün farklı modellerinin üretilmesi durumunda ürün model tip ayrıntısına girilmeden bütünleşik terimler cinsinden hazırlanır. Bu plan üretim hızını, iş gücü düzeyini ve stok düzeylerinin belirler.Ana üretim çizelgesi, üretim planının ürün ayrıntısına dönüştürülmüş halidir. Üretim planında bütünleşik terimler cinsinden ifade edilen üretim miktarları, ürün model tip ayrıntısında belirtilir. Ana üretim çizelgesi son ürün ya da ürün opsiyonları cinsinden ifade edilir.

İkinci aşama

Ayrıntılı kapasite ve malzeme planlamasını gerçekleştirecek sistemler bütününü içerir. Ana üretim çizelgesi ikinci aşama faaliyetleri için gerekli girdileri içerir. Malzeme gereksinim planlanması, ana üretim çizelgesinde belirtilen ürünlerin belirtilen miktar ve zamanda üretilebilmesi için gerekli malzeme, hammadde ve kapasite gereksinimlerinin belirlenmesidir.Burada iki aşamalı bir çalışma söz konusudur. Öncelikle ana üretim çizelgesinden malzeme gereksinimleri belirlenir. Daha sonra belirlenen, malzemelerine gereksinimlerine göre iş gücü ve tezgah  kapasiteleri hesaplanır ve detaylı kapasite planlaması çalışmaları yapılır.

Üçüncüama

 Atölye kontrol sistemi, iş merkezlerinde bulunan tüm iş siparişleri için öncelikleri belirleyen bir çizelgeleme sistemidir. Çizelgeleme, imal  edilen tüm parçalar için yürütülmesi gereken bir öncelik belirleme çalışmasıdır.Satın alma sistemleri, satıcı çizelgeleme sistemleri için gerekli verileri içerir. İşletmeler satın aldıkları parçalar için imal ettikleri parçaların çizelgeleme sistemine benzeyen bir çalışma yapmak durumundadırlar.Bu bölümde ana hatları itibariyle ele alınan ÜPK sisteminin alt sistemleri farklı işletmelerde değişik önem taşır. Örneğin; satın alınan parça sayısı az, imal edilen parça sayısı fazla olan işletmelerde atölye kontrol sistemi, satın alma sisteminden daha fazla çalışma gerektirecektir.

MRP, gerek üretilen, gerekse satın alınan parça ve alt montajların, üretimde kullanılacakları aşamadan hemen önce hazır olmalarını sağlayan bir yaklaşımdır. Bu sistem, yöneticilerin siparişleri tüm üretim süreci boyunca takip edebilmelerini ve satın alma ve üretim kontrol birimlerinin, üretim aşamalarına istenen malzemeyi, gereken miktar ve zamanda dağıtabilmelerini sağlamaktadırSistemin işleyebilmesi için, her ürüne ait gerçekçi talep tahminlerinin yapılması ve her ürün ve alt montajın parça listelerinin hazırlanması gereklidir.

MRP sistemi her şeyden önce titiz bir çalışma ve zaman gerektirir. MRP kavramının oldukça basit olmasına karşın, sistemin bir bütün olarak işleyebilmesi için gerekli destek sistemlerin geliştirilip korunması bir koşuldur. Bu koşul ise, kapsamlı ve karmaşık bir veri tabanının kurulmasını gerektirir. Ayrıca, sistem kapasite kısıtlarına duyarlı değildir. Başka bir deyişle, sistemin planladığı üretim miktarları için kapasite yeterli olmayabilir. Kapasite yetersizliği, sistemin gerçekçiliğini önemli ölçüde etkiler. MRP yaklaşımında, kurulan sistemin korunması ve değişmelerin uyarlanması çok önemlidir. Yanlış işlenmiş bir veri veya değişimlerin zamanında işlenmemesi, kısa sürede, MRP sistemi veri tabanın bozulmasına yol açacaktır.

MRP II (Üretim Kaynak Planlaması) 

MRP’nin finansal, pazarlama ve lojistik ile ilgili elemanları da kapsayacak şekilde geliştirilmiş hali olan MRP II, üretim kaynak planlaması olarak bilinir.

 MRP II, bir işletmenin kaynak (iş gücü, üretim merkezi kapasitesi …) bakış açısıyla, üretim faaliyet planlarını değerlendirmesi, bu planları yönetme ve kontrol etmesi ve bu planların finansal etkilerini gözden geçirmesi ile ilgili bir dizi bilgisayar modülü veya paketidir. Üretim kaynak planlaması, üretim operasyonlarının planlanması ve kontrol edilmesini içeren bir dizi faaliyetten oluşur. MRP II, üretim planlama, kaynak gereksinimleri planlaması, master üretim tarifelendirme, materyal gereksinimleri planlaması (MRP), dükkan alanı kontrolü ve tedariği gibi fonksiyonları içerir.

MRP II sayesinde işletmeler;

-Envanterin önemli oranlarda azaltılmasını

-Yüksek envanter devir hızı,

-Zamanında yapılan müşteri teslimatlarında artan tutarlılık,

-Daha az taşıma neticesinde tedarik maliyetlerinde azalma,

-İş gücü fazla mesailerinde azalma, sağlayabilirler.

Sizlere en başında da söylediğim gibi MRP hakkındaki paylaşımlarım iki bölüm halindeydi. İkinci bölümün de sonuna geldik. Umarım faydalı olmuştur.