Değer Zinciri Analizi

Merhabalar;
Bu yazımda; Micheal Porter tarafından, 1985 yılında yayınlanan ‘Rekabet Analizi: Üstünlüğü Oluşturmak ve Korumak’ isimli kitabında bahsetmiş olduğu Değer Zinciri analizinden bahsedeceğim. Keyifli okumalar.

Değer Zinciri Analizi Nedir?

Firmanın ürettiği ürün ve hizmeti, yani ürettiği değeri analiz etmek için kullanılan analiz türüdür. Değer zinciri, ürünün ya da hizmetin üretim süreçlerinden tutunda, nihai tüketiciye ulaşımından ve kullanım sonrasına dek dahil olduğu tüm süreç ve operasyonları görmemizi sağlayan modeldir.
Değer zinciri, işletmelere rekabet üstünlüğünü kazandıran operasyonlarını analiz etmelerinde yardımcı olur. Değer Zinciri analizi ile yöneticiler firma içerisinde ürün ve hizmete en çok katma değeri veren operasyonları takip edebilir ve bu analizi yaparak firmaların ürüne yüksek değer katan operayonları hakkında kararlar vererek rekabet üstünlüğü kazanmalarına yardımcı olunabilir.

Yukarıda gördüğümüz şema Porter’ın değer zinciri şemasıdır. Her firmanın ürettiği ürün veya hizmet değerleri farklı olduğu için her biri için farklı analizlerin çıkması mümkündür. Şekilde de gördüğümüz gibi değer zinciri iki grup zincirden oluşur. Bu iki grup zincirinden birincisi temel faaliyetlerken, ikincisi de destek faaliyetlerdir.

Temel faaliyetler

Temel faaliyetler, hammadde temini, üretim süreci, ürünün satışı ve nihai tüketiciye ulaştırılması hatta satış sonrası hizmetlerini içeren faaliyetlerdir.

İçe Doğru Lojistik: Ürünün satın alınması, depolanması ve ürünün üretim yerine dağıtılması ile ilgili faaliyetleri kapsar.

Üretim: Üretim yerine gelen ürünlerin süreçlerden geçip son ürün haline gelmesindeki tüm üretim faaliyetlerini kapsamaktadır.

Dışa Doğru Lojistik: Üretimi tamamlanmış, yani son ürün haline gelmiş ürünlerin depolanması, sevkiyat edilmesi, müşteriye ulaşımı gibi süreçleri kapsayan faaliyetlerdir.

Pazarlama ve Satış: Ürünlerin fiyatlarının belirlendiği, hangi kanallar yardımıyla dağıtılacağı gibi süreçleri kapsayan faaliyetlerdir.

Servis: Ürünlerin satışı yapıldıktan sonra müşteri memnuniyetini sağlamak amacıyla yapılan bakım, onarım, kurulum gibi süreçleri kapsayan faaliyetlerdir.

Destek faaliyetler

Destek faaliyetleri temel faaliyetlerin gerçekleştirilmesini varlığıyla kolaylaştırır. Destek faaliyetleri; insan kaynakları, tedarik faaliyetleri, yönetim altyapısı ve teknoloji yönetimi faaliyetlerden oluşmaktadır.

Yönetim Altyapısı: Yönetim altyapısı işletmelerdeki planlama, üretim, muhasebe, kalite, lojistik gibi işletmenin altyapısı bileşenlerini kapsayan faaliyetlerdir.

Tedarik Faaliyetleri: Tedarik faaliyetleri işletmelerin operasyonlarında kullanılacak girdilerin alınması işlemleridir. Tedarik faaliyetleri ile işletme de değer olarak yaratılacak ürün ya da hizmete başlanmış olunmaktadır.

İnsan Kaynakları Yönetimi: İnsan kaynakları yönetimi işe alım, eğitim, geliştirme ve ücretlendirme gibi personel ile ilgili tüm faaliyetlerden oluşmaktadır.

Teknoloji Yönetimi: Teknoloji Yönetimi, AR-GE, süreç geliştirme ve iyileştirme gibi faaliyetleri kapsar.

Değer zinciri analizi sadece işletmeler için değil, işletme rakipleri içinde yapılabilir, böylelikle rakip işletmenin mevcut durumu göz önüne alınarak yeni stratejiler geliştirilebilir.

İşletmeler pazarlama, satış, üretim, lojistik gibi birçok bölümlerden oluşmaktadır. Bu yazımda değer zinciri analizi ile bu bölümlerin, üretilen ürün ya da hizmete, ürünün ham halinden nihai tüketiciye ulaşımına kadar olan süreçlerde ki etkisini görebileceğimizi ve buna göre stratejiler geliştirilip işletmelerin rekabet avantajı sağlayabileceğinden bahsettik.

Sorularınız için bana hgencer@industryolog.com adresinden ulaşabilirsiniz.

Sağlıcakla Kalın…

Facebook Sayfamizdan Bizleri Takip Edebilirsiniz