BCG Matrisi

Merhabalar..

Bu yazımda sizler stratejik karar modellerinden BCG Matrisi’ni anlatacağım. 1970 yılında Boston Consulting Group tarafından geliştirilmiş BCG Matrisi, bir şirketin ürün ve hizmetlerini grafik kullanarak şirketin neyi tutması, satması veya daha fazla yatırım yapması gerektiğine karar vermesine yardımcı olmak için kullandığı bir planlama aracıdır.

BCG büyüme payı matrisi A şirketinin tekliflerini dört kare matriste, y ekseni pazar büyüme oranını ve x ekseni pazar payını temsil eden bir grafik üstünde gösterir.

Yıldızlar

Pazarın büyüme hızı yüksek ve şirketin en yakın rakiplerine göre pazar payı da yüksek

Yıldızlar belli ki gerçekten parlayan, göze çarpan bir şey var ki bu şirkette her iki alanda da çok fazla büyümeyi temsil ediyor. Yıldızlar, hızla büyüyen bir endüstride büyük pazar payına sahip iş birimlerini temsil eder.Rekabete dayanıklıdırlar. Ama hızla büyüyen piyasa nedeniyle, yıldızların liderliğini sürdürmek için büyük yatırımlar yapmaları gerekir.

İnekler 

Pazarın büyüme hızı düşük ve şirketin pazar payı oldukça yüksek

İnekler, yavaş büyüyen bir sektörde büyük bir pazar payına sahip olan iş birimlerini temsil eder. İnekler az yatırım gerektirir ve diğer iş birimlerinde yatırım yapmak için kullanılabilecek nakit yaratırlar. Bunlar bir organizasyonun temelidir. Bu işletmeler genellikle istikrar stratejilerini takip etmektedir.

Soru işaretleri

 

Pazar payımız düşük ve şirketin/markanın bulunduğu pazar yüksek hızla büyüyor

Soru işaretleri, pazar payının düşük ve yüksek büyüyen endüstrisindeki iş birimlerini temsil etmektedir. Pazar payını korumak ya da kazanmak için çok miktarda para gerekir. Girişimin uygulanabilir olup olmadığını belirlemek için dikkatli olmak gerekir. Soru işaretleri genelde iyi bir ticari potansiyele sahip olan yeni mal ve hizmetlerdir. Kabul edilebilir herhangi bir strateji yoktur. Firma, pazara hakim paya sahip olduğunu düşünürse, genişleme stratejisini kabul edebilir. Birçok işletme, soru işareti olarak başlıyor; çünkü şirket zaten bir pazar payı olan yüksek büyüme pazarına girmeye çalışır.

Köpekler 

Pazarın büyüme hızı ve şirketin pazar payı da düşük

Köpekler, düşük büyüme gösteren piyasalarda zayıf pazar payına sahip olan işletmelerdir. Ne nakit üretirler ne de çok miktarda nakit ödemeleri gerekmez. Düşük pazar payı nedeniyle, bu iş birimleri maliyet dezavantajlarıyla karşı karşıyadır. Genellikle küçülme stratejileri benimserler. Bu işletme firmaları, yüksek maliyetler, düşük kalite, etkisiz pazarlama vb. sebeplerle zayıf pazar payına sahiptir. Bir organizasyonda köpek sayısı azaltılmalı ve küçültülmelidir.

Matrisin faydaları:

  • Gerçekleştirmesi kolay;
  • Ayrıntılı analiz için iyi bir başlangıç noktasıdır.
  • Anlaşılması basittir.

Matrisin başlıca kısıtlamaları şunlardır:

  • İşletme sadece dört kadranda sınıflandırılabilir. Arada kalanlar olacaktır.
  • “Pazar”ın ne olduğunu tanımlamaz.
  • Durumu tamamen değiştirebilecek diğer dış faktörleri içermez.
  • Kârlılığın tek faktörü pazar payı ve sanayi büyümesi değildir. Üstelik, yüksek pazar payı, mutlaka yüksek kazanç demek değildir.
  • Farklı birimler arasındaki sinerjilerin var olduğunu inkar eder. Köpekler, şirketin geri kalanı için rekabet avantajı elde etmeye yardımcı olurlarsa, işletmeler için nakit para kadar önemli olabilir.

Bir şirket; grafikteki konumuna bakarak neyi tutması, satması veya daha fazla yatırım yapması gerektiğine karar vermesine yardımcı olmak için BCG Matrisini yukarıdaki avantajlara ve kısıtlarını göz önüne alarak kullanabilir.

Soru ve görüşleriniz için edemirel@industryolog.com mail adresimden yazabilirsiniz.

Bir sonraki yazımda görüşmek üzere, esen kalın.